انجمن آوای رمان

✦ اینجا جایی است که واژه‌ها سرنوشت می‌سازند و خیال، مرزهای واقعیت را درهم می‌شکند! ✦ اگر داستانی در سینه داری که بی‌تاب نوشتن است، انجمن رمان‌نویسی آوای رمان بستری برای جاری شدن قلمت خواهد بود. بی‌هیچ مرزی بنویس، خلق کن و جادوی کلمات را به نمایش بگذار! .

ثبت‌نام!

متفرقه توهم دانایی چیست و چگونه توهم دانش نداشته باشیم؟

  • نویسنده موضوع نویسنده موضوع Paria
  • تاریخ شروع تاریخ شروع
متفرقه

Paria

کاربر خاص آوا
کاربر خاص آوا
تاریخ ثبت‌نام
12/10/24
نوشته‌ها
70
  • موضوع نویسنده
  • #1
جمله مشهوری منسوب به استیون هاوکینگ دانشمند بزرگ بریتانیایی هست که می‌گوید:

«بزرگ‌ترین دشمن انسان، جهل نیست، بلکه توهم دانش است».

واقعیت این است که توهم دانایی یا همان توهم دانایی، یکی از بزرگ‌ترین آسیب‌های عصر ما به ویژه با وجود شبکه‌های اجتماعی است.
توهم دانستن، یعنی باور دارید که چیزی را درک کرده‌اید و آموخته‌اید، در حالی که در واقع این‌گونه نیست. دانش‌آموزی که کتاب درسی را چندین بار می‌خواند و ادعا می‌کند که مطالب را آموخته، مثال خوبی برای این موضوع است.

شاید دیده باشید افرادی که با خواندن چند تا مطلب در تلگرام و اینستاگرام احساس می‌کنند در آن زمینه متخصص شده‌اند. دانش تلگرامی یا دانش اینستاگرامی اسمی هست که برای این توهم دانایی می‌گذارند، مثلاً بعضی‌ها عضو چند صفحه اینستاگرام تربیت فرزند می‌شوند و فکر می‌کنند با خواندن روزی دو سه تا مطلب دیگر نیازی به کتاب و مشاور و آموزش ندارند.

یا مثلاً عضو کانال تلگرام تغذیه و بدنسازی می‌شوند و با دیدن چند پست، برای دیگران هم رژیم غذایی و ورزش تجویز می‌کنند.

یا با خواندن دو سه تا تحلیل اقتصادی، دیگر گمان می‌کنند نیازی به داشتن علم و تجربه در بازار و کلاس برای صاحب‌نظر بودن ندارند.

خیلی از آدم‌ها در این مرحله از یادگیری، درجا می‌زنند. چون نیازی به بیشتر دانستن احساس نمی‌کنند، اما از یک جایی به بعد، سقوط از توهم دانایی رخ می‌دهد و بعد تازه علم و دانش واقعی در آدم‌ها شکل می‌گیرد. همان‌جایی که شاعر می‌گوید:

تا بدان جا رسید دانش من

که بدانم همی که نادانم

در حقیقت شاید بهتر باشد تعریف توهم دانش را در سخن زیر جستجو کنیم:

اگر بدون گذراندن پیش‌نیازها، بدون تحمل سختی و صرف وقت زیاد احساس کردیم مفهومی علمی را درک کرده‌ایم، باید بدانیم به‌احتمال بالا، دچار توهم دانش شده‌ایم…
 
  • موضوع نویسنده
  • #2
اینجا می‌خواهیم چند مورد از دلایل اینکه به توهم دانش دچار می‌شویم را توضیح دهیم:

اول: ناقص خواندن
یا خیلی زیاد بخوانید یا اصلاً نخوانید!

کسانی که چند کتاب محدود خوانده‌اند، به متوهم‌ترین و خطرناک‌ترین انسان‌ها تبدیل می‌شوند زیرا تعصب شدیدی روی دانش اندکشان پیدا می‌کنند.

یکی از بزرگ‌ترین دلایل توهم دانایی این است که کم می‌خوانیم و برای آموزش عمیق و دانایی، حاضر نیستیم سختی تحمل کنیم. دانش عمیق، دشوار است. اگر می‌خواهید به توهم دانش دچار نشوید یا اصلاً نخوانید یا برای هر موضوع واقعاً منابع دست اول و معتبر آن را عمیقاً مطالعه کنید و در بحر مکاشفه آن فرو بروید!

آموزش غلط
برتراند راسل فیلسوف معروف می‌گوید:

آدم‌ها احمق به دنیا می‌آیند نه نادان! این آموزش غلط است که آدم‌ها را نادان می‌کند!

آموزش غیر صحیح می‌تواند اثری مخرب بر فهم ما از زندگی و اتفاقات مختلف بگذارد. این امر یکی از متهمین و مسببین به وجود آورنده توهم دانایی است.

سوم: فضای مجازی و شبکه‌های اجتماعی
اکنون فضای مجازی و شبکه‌هایی مثل اینستاگرام، بخش بزرگی از وقت روزانه ما را به خود اختصاص می‌دهند. به دلیل افسارگسیختگی شبکه‌های اجتماعی و نبود کنترل و درک درست از آن، هرکسی می‌تواند چیزی غیرعلمی را به عنوان یک فکت علمی به خورد شما بدهد و حتی برایش سندسازی کند!

دنیایی از اطلاعات و اخبار درست و نادرست و سالم و ناقص در دستان شماست. آن‌قدر سرعت تولید اطلاعات بالاست که زمانی برای تجزیه‌وتحلیل و بررسی در مورد آن‌ها باقی نمانده است. در قرن جدید یکی از ویژگی‌های افراد متمایز با دیگران، قدرت آن‌ها در کنترل ورودی اطلاعات و داشتن تفکر انتقادی است. در تفکر انتقادی ما می‌پذیریم که هر اطلاعاتی که به ما می‌رسد نیازمند بررسی و راستی آزمایی است.

از کجا بفهمیم دچار توهم دانایی شده‌ایم؟
خوب فکر کنید آیا این‌گونه جملات را از دیگران شنیده‌اید یا خودتان به کار برده‌اید؟

◾️ من خودم می‌دانستم و نیازی به گفتن شما نبود

◾️ این مقاله هیچ چیزی برای من نداشت.

◾️ یک سمینار تکراری رفتم هیچ نکته‌ای نداشت.

◾️ کتاب‌ها تکراری شده‌اند. من ترجیح می‌دهم با علم روز دانشم را اضافه کنم.

◾️ نه! این درست نیست! آن‌ها همه اشتباه می‌کنند!

شاید دیدن این صحنه در مهمانی‌ها تکراری باشد که وقتی صحبت از سیاست می‌شود همه صاحب نظر هستند. یا زمانی که از عالی‌ترین سطح اقتصاد کشور صحبت می‌شود عده‌ای از دید خود راه حل‌های فوری و شفابخشی ارائه می‌دهند.

در همان زمان اگر موضوع، نحوه بازی یک تیم ورزشی باشد همه به عنوان متخصصین علم ورزش از اشتباهات مربیان و داوران می‌گویند. واقعیت آن است که ما سعی می‌کنیم از همه چیز سر در بیاوریم و این باعث توهم دانایی در ما می‌شود. چیزی که استیون هاوکینگ دانشمند بزرگ معاصر آن را نقطه مقابل دانش و بدتر از نادانی می‌داند.
 
عقب
بالا