متفرقه زندگی شاعران زن ایرانی

[Nazanin]

رابعه بلخی:
رابعه دختر کعب قُزداری که به رابعه بلخی هم شناخته شده‌است، شاعر پارسی‌گوی نیمه نخست سده چهارم هجری (۹۱۴-۹۴۳میلادی) است.وی طبق اسناد موجود، نخستین شاعر زن پارسی گوی است. پدرش کعب قُزداری، از عربهای کوچیده به خراسان و فرمانروای بلخ بود.
از تاریخ ولادت و مرگ رابعه اطلاعات درستی در دست نیست. آنچه قطعیست آن است که او همدوره با سامانیان و رودکی بوده و به استناد گفتار عطار نیشابوری با رودکی دیدار و مشاعره داشته‌است. زمان مرگ رابعه به احتمال قریب به یقین پیش از مرگ رودکی بوده‌است، بنابراین تاریخ مرگ او را می‌توان پیش از سال ۳۲۹ هجری قمری در نظر گرفت.
رابطه بلخی شاعری غیرعارف بود، اما بعدها توسط نویسندگانی چون عطار نیشابوری (متوفی ۱۲۲۱) و جامی تصویرش به شاعری عارفانه تبدیل شد. مزار او در آرامگاه صوفی و عارف بزرگ، خواجه ابونصر پارسا در شهر بلخ، افغانستان است. هرساله از او در ایالت بلوچستان پاکستان، افغانستان و ایران جشن گرفته می‌شود و مدارس، بیمارستان ها و جاده های مختلفی به نام او نامگذاری شده است.

 

[Nazanin]

پروین اعتصامی:

رخشنده اعتصامی (۲۵ اسفندِ ۱۲۸۵ – ۱۵ فروردینِ ۱۳۲۰)، معروف به پروین اعتصامی، شاعر ایرانی بوده است. او بیشتر به‌دلیل به کار بردن سبک شعریِ مناظره در شعرهایش معروف است. مضامین و معانی شعرهای او توصیف‌کنندهٔ دلبستگیِ عمیقش به پدر، استعداد و شوقِ فراوانش به آموختنِ دانش، روحیهٔ ظلم‌ستیزی و مخالفت با ستم و ستمگران، حمایت از حقوقِ زنان و ابراز همدلی و همدردی با محرومان و ستم‌دیدگان جامعه است. او را «مشهورترین شاعر زن ایران» گفته‌اند.

 

[Nazanin]

فروغ فرخزاد:
فروغ‌زمان فرّخزاد (۸ دی ۱۳۱۳ – ۲۴ بهمن ۱۳۴۵) شاعر ایرانی است. او شش کتاب شعر منتشر کرد که از نمونه‌های شایان شعر نوی فارسی هستند. فرّخزاد با مجموعه‌های اسیر، دیوار و عصیان در قالب شعر نیمایی کار خود را آغاز کرد. او یکی از پیشگامان شعر نوی فارسی دانسته شده است.
فرّخزاد در بازگشت دوباره به شعر، با انتشار مجموعهٔ تولدی دیگر ستایش گسترده‌ای برانگیخت. سپس مجموعهٔ ایمان بیاوریم به آغاز فصل سرد را منتشر کرد تا جایگاه خود را در شعر معاصر ایران به عنوان شاعری برجسته تثبیت کند. آثار و اشعار فرّخزاد به زبان‌های انگلیسی، ترکی، عربی، چینی، فرانسوی، اسپانیایی، ژاپنی، آلمانی و عبری ترجمه شده‌اند.
فرّخزاد از عامه‌ترین جلوه‌های فرهنگی فمینیسم در تاریخ ایران بوده است. شعرها و گفتاوردهای او در طی زندگی کوتاه هنری خود مورد تحسین منتقدان و محبوبیت فراوان نزد مردم و ادبیات دوستان بوده است. او در ۳۲ سالگی بر اثر واژگونی خودرو درگذشت.

 

[Nazanin]

سیمین بهبهانی:
سیمین خلیلی معروف به سیمین بـِهْبَهانی (زادهٔ ۲۸ تیر ۱۳۰۶ – درگذشتهٔ ۲۸ مرداد ۱۳۹۳)، معلم، نویسنده، شاعر و غزل‌سرای معاصر ایرانی و از اعضای کانون نویسندگان ایران بود. سیمین بهبهانی در طول زندگی‌اش بیش از ۶۰۰ غزل سرود که در بیست کتاب منتشر شده‌اند.شعرهای سیمین بهبهانی موضوعاتی همچون عشق به میهن، زمین‌لرزه، انقلاب، جنگ، فقر، تن‌فروشی، آزادی بیان و حقوق برابر برای زنان را در بر می‌گیرند. او به خاطر سرودن غزل فارسی در وزن‌های بی‌سابقه به «نیمای غزل» معروف است.سیمین بهبهانی، دو بار در سال‌های ۱۹۹۹ و ۲۰۰۲، نامزد دریافت جایزه نوبل ادبیات شد و همچنین، چندین جایزه بین‌المللی دریافت کرده‌ است.

 

[Nazanin]

رزا جمالی:
رزا جمالی متولد ۲۸ آبان ۱۳۵۶ در تبریز است. دانش آموختهٔ کارشناسی ادبیات نمایشی از دانشگاه هنر و کارشناسی ارشد ادبیات انگلیسی از دانشگاه تهران. فعالیت ادبی خود را از ابتدای دهه۱۳۷۰ آغاز کرد. او شاعری متفاوت خوانده شده‌است که زبان و فضاهای جدیدی را ارائه می‌دهد و پساساختارگرا است.
شاعری که در میانهٔ دههٔ ۱۳۷۰ از اعضای جوان کارگاه شعر رضا براهنی بود و انتشار نخستین کتابش، «این مرده سیب نیست یا خیار است یا گلابی»، در سال ۱۳۷۷، به سبب عنوان و اشعار متفاوت اش، بازتاب‌های فراوانی برانگیخت. بعد از آن، تا سال ۱۳۸۰، او دو مجموعهٔ دیگر از اشعارش را به چاپ رساند و خود را به عنوان شاعری پرکار و مطرح تثبیت کرد.
با در نظر گرفتن تم کهن الگویی غالب، نقش محوری الهه رویش، و درهم تنیدگی انکارناپذیر ایماژ با اسطوره رویش به مثابه یک ژانر در مجموعه «این ساعت شنی که به خواب رفته‌است»؛ باید اذعان نمود که شعر رزا جمالی در معنای کهن الگویی کلمه زنانه و قابل تحلیل است.

 

[Nazanin]

سپیده کاشانی:
سرور اعظم باکوچی مشهور به سپیده کاشانی در سال ۱۳۱۵ خورشیدی در شهر کاشان متولد شد. سپیده کاشانی از سال ۱۳۴۷ همکاری خود را با مطبوعات کشور آغاز کرد. پس از آن، بیشتر مجله‌های ادبی اشعار او را به چاپ رساندند.
او از ۱۶ سالگی با اقامت در تهران به عرصه شعر و ادبیات ایران وارد شد و در سال ۱۳۵۲ نخستین مجموعه اشعارش را با نام «پروانه‌های شب» منتشر کرد.
بنا به نقل قول آشنایان؛ در پاسخ به مشتاقانی که تکرار چاپ «پروانه‌های شب» را از او می‌خواستند، پاسخ می‌داد: «من شعر دیروز خود را قبول ندارم. از چاپ این کتاب که یک سال گذشته است!»

 

[Nazanin]

ژاله قائم مقامی:
عالمتاج قائم‌مقامی متخلص به ژاله (اسفند ۱۲۶۲، فراهان – ۵ مهر ۱۳۲۶، تهران) شاعر ایرانی بود. حسین پژمان بختیاری فرزند اوست. در دوران عمرش اشعار بسیاری گفته که آنها را سوزانده و از بین برده است. ۹۱۷ بیت از اشعارش باقی مانده که پسرش حسین پژمان بختیاری، آن‌ها را بازبینی، جمع‌آوری و چاپ کرد. اشعار این شاعر نشان می‌دهد که چقدر پاکدامن و طرفدار حقوق زن بوده و عفت و پاکی را با صراحت در گفتار درهم آمیخته است. اگر اشعارش را از بین نبرده بود، یکی از سرآمدان شاعران این مملکت بود. اگر چه با همین مقدار هم مقام او بسیار بالا است. او را به دلیل توجه بسیار به اشیا به ویژه به آینه، «شاعر آینه‌ها» نام داده‌اند.

 

[Nazanin]

طاهره صفارزاده:
طاهره صفّارزاده (۲۷ آبان ۱۳۱۵، سیرجان - ۴ آبان ۱۳۸۷،تهران) شاعر، پژوهشگر و مترجم ایرانی قرآن بود. او برگزیدهٔ اولین دورهٔ جشنوارهٔ بین‌المللی شعر فجر در بخش نو (سپید و نیمایی) بود. زبان و ادبیات انگلیسی را در دانشگاه تهران خوانده و در آمریکا در رشتهٔ نقد تئوری علمی در ادبیات جهان به تحصیل پرداخته بود. به‌جز مجموعه‌های شعر و ترجمه، چند کتاب هم در زمینهٔ نقد ترجمه از او به‌چاپ رسیده‌اند

 

[Nazanin]

گراناز موسوی
گراناز موسوی (زاده ۶ بهمن ١٣٥٤ در تهران) شاعر و فیلمساز معاصر اهل ایران است. او به جز سرودن شعر به نوشتن نقد کتاب، ویراستاری ادبی، ترجمه، فیلمنامه‌نویسی، کارگردانی سینما و بازیگری نیز پرداخته‌است، گراناز از کودکی شعر می‌سرود.در ۱۲ سالگی برنده جایزه شعر دانش‌آموزی منطقه ۳ تهران شد و در ۱۷ سالگی نخستین آثارش را در مجله‌های آدینه، دنیای سخن و چاووش به چاپ رساند. سپس یکسال بعد نوشتن نقد کتاب و ویراستاری ادبی را در مجلهٔ دنیای سخن آغاز کرد و سه مجموعه شعر از وی در ایران به نام های «خط خطی روی شب، پابرهنه تا صبح، آوازهای زن بی‌اجازه» به چاپ رسیده است.

 

[Nazanin]

پگاه احمدی:
پگاه احمدی (زاده ۱۳۵۳ در تهران) شاعر، منتقد ادبی و مترجم شعر ایرانی است‫.‬ احمدی از کودکی به سرودن شعر علاقه نشان داد، تا سرانجام اولین شعر او در ۱۷ سالگی در نشریه ادبی تکاپو، از نشریات مهم ادبی آن زمان به چاپ رسید‫.‬ در ادامه این روند، نخستین مجموعه شعرش با عنوان روی سُل ِ پایانی در دهه هفتاد در ایران منتشر شد و تحسین شاعران و منتقدان شعر را برانگیخت‫.‬ او که لیسانس زبان و ادبیات فارسی خود را از دانشگاه آزاد تهران اخذ کرده است، یکی از شاعران مطرح موسوم به دهه ی هفتاد در ایران است‫. از پگاه احمدی تا کنون چندین عنوان مجموعه شعر به زبان های فارسی و آلمانی، نقد و نظرهای ادبی، تعدادی ترجمه و یک اثر تالیفی درباره ی شاعران زن ایرانی منتشر شده است. علاوه بر این، بسیاری از اشعار او در آنتولوژی های شعر فارسی زبان و غیر فارسی زبان بازنشر شده اند. ‬احمدی در سال ۱۳۸۸ به دعوت انجمن قلم آلمان به این کشور سفر کرد، سپس به دعوت دانشگاه براون، مدتی پژوهش های ادبی خود را در آمریکا دنبال کرد و اینک ساکن آلمان است‫